دیتاسنتر آسیاتک؛ راهنمای کولوکیشن، سایت‌های برج میلاد و پیام در ۲۰۲۶

دیتاسنتر آسیاتک نام مجموعه‌ای از مراکز داده زیر مدیریت شرکت انتقال داده‌های آسیاتک است که کولوکیشن، سرور اختصاصی و فضای ابری را پوشش می‌دهد. در این مجموعه، سایت برج میلاد تهران بیش از بقیه شناخته شده و خود شرکت در معرفی رسمی، آن را بزرگ‌ترین مرکز دادهٔ محتوایی کشور می‌نامد؛ ادعایی که سند مستقل عمومی برایش پیدا نشد. بخش‌های بعدی به محل‌های استقرار، امکانات اعلامی، اجزای قیمت و شیوهٔ راستی‌آزمایی ادعاها می‌پردازد.

دیتاسنتر آسیاتک چیست و ادارهٔ آن بر عهدهٔ کیست؟

صفحهٔ «درباره ما» در وب‌سایت رسمی می‌گوید شرکت انتقال داده‌های آسیاتک از بهمن ۱۳۸۲ کار خود را آغاز کرده است. کنار اینترنت خانگی و سازمانی، سبد خدمات این شرکت میزبانی سرور، سرور اختصاصی و فضای ابری را هم در بر می‌گیرد و مجوزهای FCP (سال ۱۳۹۴) و UNSP (سال ۱۴۰۲) در همین صفحه فهرست شده‌اند. تأکید همان صفحه این است که بخش مرکز داده روی دو سرویس کولوکیشن و سرور اختصاصی تمرکز دارد؛ یعنی مشتری یا تجهیزات خودش را به سالن می‌آورد یا سرور آماده را اجاره می‌کند.

هویت شبکهٔ آسیاتک در پایگاه RIPE

در پایگاه RIPEstat دو شناسهٔ شبکه به نام این شرکت ثبت شده است: سیستم خودمختار AS43754 با نام Asiatech Data Transmission company و سیستم خودمختار AS60077 با نام Asre Dadeha Asiatech. این شماره‌ها فقط یک ثبت اداری نیستند؛ با ابزارهایی مانند MTR می‌توان مسیر واقعی بسته‌های داده را تا سرور شما دنبال کرد و دید ترافیک از کدام شبکه می‌گذرد. چنین بررسی‌ای پیش از امضای قرارداد، تصویر روشن‌تری از کیفیت مسیر و میزبان واقعی سرویس می‌دهد.

ادعای استاندارد Tier III دقیقاً چه معنایی دارد؟

تعریف Tier III در مؤسسهٔ Uptime Institute بر پایهٔ قابلیت «نگهداری هم‌زمان» (Concurrently Maintainable) است؛ یعنی سالن طوری ساخته می‌شود که تعمیر یا سرویس دوره‌ای تجهیزات، سرویس مشتری را نخواباند. هر ادعایی دربارهٔ «دیتاسنتر استاندارد Tier III» باید با همین تعریف و سند مؤسسه سنجیده شود. در بررسی ما، فهرست عمومی Uptime Institute برای ایران موردی نشان نمی‌داد؛ پس اگر این استاندارد معیار انتخاب شماست، سند گواهی به‌همراه نام نهاد صادرکننده، تاریخ و مرحلهٔ گواهی (طراحی، ساخت یا بهره‌برداری) را کتبی بگیرید و ضمیمهٔ قرارداد کنید.

مشخصات کلیدی مرکز دادهٔ آسیاتک در یک نگاه

آنچه در ادامه می‌آید چکیده‌ای است از اعلام‌های رسمی آسیاتک در صفحهٔ کولوکیشن، صفحهٔ «درباره ما» و کاتالوگ خدمات نسخهٔ مهر ۱۴۰۴. ستون سوم نشان می‌دهد هر مورد را با چه مدرکی می‌توان راستی‌آزمایی کرد.

سایت‌های مرکز دادهٔ آسیاتک؛ از برج میلاد تا پیام

کاتالوگ رسمی آسیاتک چند گزینه برای محل استقرار تجهیزات فهرست کرده است؛ یعنی مشتری می‌تواند بر اساس نیاز و بودجه، میان سایت‌های مختلف یکی را انتخاب کند. در ادامه این گزینه‌ها را در سه گروه مرور می‌کنیم.

۱) مرکز دادهٔ برج میلاد

برج میلاد یک برج مخابراتی و چندمنظوره در تهران است؛ ویکی‌پدیا ارتفاع آن را ۴۳۵ متر تا نوک آنتن ثبت کرده و افتتاحش را مهر ۱۳۸۷ می‌داند. همان منبع می‌نویسد که طبقات زیرزمینی اول و دوم برج، تأسیسات و یک مرکز داده را در خود جای داده‌اند. داخل کاتالوگ آسیاتک دو گزینهٔ کولوکیشن با عنوان‌های «برج میلاد تراز مثبت ۲۸۴» و «برج میلاد تراز منفی ۱۰» دیده می‌شود. جای مرکزی این برج برای بعضی سازمان‌ها جذاب است، اما بهتر است انتخاب محل بر پایهٔ مشخصات فنی و آزمون شبکه انجام شود، نه بر پایهٔ آوازهٔ مکان.

۲) سایت‌های میرعماد و آزادگان

دفتر مرکزی این شرکت، طبق آنچه در وب‌سایت رسمی آمده، در خیابان مطهری و در خیابان میرعماد قرار دارد؛ همان نامی که در کاتالوگ هم به‌عنوان یکی از محل‌های میزبانی سرور تکرار شده است. آزادگان دو جا در کاتالوگ دیده می‌شود: یک‌بار در فهرست کولوکیشن و یک‌بار در بخش خدمات ابری، کنار برج میلاد و به‌عنوان محل میزبانی سرورهای ابری. نشانی دقیق و مشخصات فنی این دو محل در منابع عمومی بررسی‌شده نیامده؛ پس آن‌ها را در مذاکره با فروش سازمانی بپرسید و کتبی بگیرید.

۳) منطقهٔ ویژهٔ اقتصادی پیام، ماکو و مراکز استانی

صفحهٔ «درباره ما» از راه‌اندازی مراکز داده در منطقهٔ ویژهٔ اقتصادی پیام و ماکو هم خبر می‌دهد؛ هدف اعلام‌شده، فاصله گرفتن خدمات مرکز داده از تهران و پراکنده شدن آن‌ها است. در کاتالوگ، کنار پیام، عبارت «مراکز زیرساختی استان‌های مختلف» هم به چشم می‌خورد. برای کسب‌وکاری که کاربرانش در شهرهای دیگر هستند یا برای بازیابی از فاجعه (Disaster Recovery) به سایت دومی نیاز دارد، همین پراکندگی می‌تواند امتیاز مهمی باشد.

امکانات و خدمات کولوکیشن آسیاتک؛ برق، سرمایش و شبکه

در صفحهٔ کولوکیشن، آسیاتک این سرویس را به سازمان‌هایی پیشنهاد می‌کند که می‌خواهند تجهیزات خودشان را در فضایی ایمن و استاندارد نگه دارند. مزایایی که شرکت در همین صفحه و در کاتالوگ رسمی فهرست کرده، از این قرار است:

• برق: تأمین پیوستهٔ برق با تکیه بر سیستم پشتیبان و بدون قطعی.
• سرمایش: تهویه مطبوع برای نگه داشتن دمای سالن در محدودهٔ پایدار.
• امنیت فیزیکی: کنترل تردد ورودی‌ها و پایش دائمی سالن.
• شیلد الکترومغناطیسی و اطفای حریق: کاهش ریسک خطرهای فیزیکی برای تجهیزات.
• محافظت DDoS: خدمات Mitigation در لایهٔ شبکه.
• پشتیبانی ۲۴/۷: مانیتورینگ و پاسخ‌گویی در همهٔ ساعت‌های شبانه‌روز.

این موارد در منابع رسمی به‌صورت کلی و کیفی اعلام شده‌اند؛ کیفیت واقعی هرکدام را باید با بازدید حضوری، پرسش‌های فنی و آزمون شبکه سنجید، نه با خواندن فهرست مزایا.

هزینهٔ کولوکیشن در آسیاتک چگونه تعیین می‌شود؟

در وب‌سایت آسیاتک تعرفه‌ای برای کولوکیشن منتشر نشده و قیمت پس از ثبت فرم درخواست مشاوره و گفت‌وگو با فروش سازمانی اعلام می‌شود. اجزای اصلی صورت‌حساب در چنین خدماتی معمولاً فضای رک یا تعداد یونیت، توان برق مصرفی، پهنای باند یا حجم ترافیک، تعداد آدرس IP و خدمات جانبی است. برای اینکه برآورد به واقعیت نزدیک باشد، مشخصات سرور و مصرف برق واقعی آن را همراه درخواست ارسال کنید.

کولوکیشن یا اجارهٔ سرور؛ یک حساب سرانگشتی

برای انتخاب میان این دو، دو عدد را کنار هم بگذارید: هزینهٔ ماهانهٔ کولوکیشن به‌علاوهٔ استهلاک سخت‌افزار و دستمزد نگهداری، در برابر اجارهٔ سرور اختصاصی با همان کانفیگ. اگر تجهیزات تازه است و تیم فنی دارید، در بازهٔ چند ساله کولوکیشن معمولاً کم‌هزینه‌تر تمام می‌شود؛ اما با سخت‌افزار قدیمی و بدون نیروی متخصص، هزینهٔ تعمیر می‌تواند این معادله را برعکس کند. مصرف برق واقعی سرور را هم در محاسبه وارد کنید؛ این عدد بیشتر از تصور اولیه روی قیمت نهایی اثر می‌گذارد.

سرور اختصاصی، خدمات ابری و وضعیت VPS

کاتالوگ رسمی می‌گوید سرور اختصاصی آسیاتک با دسترسی کنسول از طریق KVM و دو منبع برق مجزا تحویل داده می‌شود. سبد ابری شرکت هم IaaS، PaaS، SaaS و CDN را در بر می‌گیرد و از طریق شرکت عصر داده‌های آسیاتک عرضه می‌شود. یک نکتهٔ عملی هم اینکه در صفحهٔ «درباره ما»، سرور مجازی (VPS) در فهرست خدماتی آمده که در گذشته ارائه می‌شده؛ اگر VPS گزینهٔ اصلی شماست، وضعیت امروز آن را پیش از تصمیم استعلام کنید.

پیش از قرارداد کولوکیشن، چه پرسش‌هایی را مطرح کنیم؟

تفاوت پیشنهادهای کولوکیشن معمولاً در جزئیاتی است که در نگاه اول دیده نمی‌شوند. پرسش‌های زیر را نه فقط از آسیاتک، بلکه از هر ارائه‌دهنده‌ای بپرسید و پاسخ‌ها را به‌صورت کتبی دریافت کنید:

آزمون ساده‌ای هم هست که پاسخ‌های خوبی می‌دهد: از هر مرکز یک آدرس تست بگیرید و با MTR مسیر شبکه را بسنجید. تأخیر، پرش‌های مسیر و کیفیت واقعی اتصال با همین کار پیش از امضای قرارداد روشن می‌شود و جلوی غافلگیری بعد از انتقال داده‌ها را می‌گیرد.

در بازدید حضوری چه چیزهایی را ببینیم؟

بازدید حضوری، جای پاسخ‌های شفاهی را می‌گیرد. سالن را از نظر نظم کابل‌کشی، جدایی مسیر برق و داده، تعداد یونیت خالی و وضعیت اتاق برق ببینید. پرسش‌های ساده را هم از دست ندهید: ژنراتور در قطعی برق چقدر زمان راه‌اندازی نیاز دارد؟ مجوز دسترسی برای نصب تجهیزات در چه روزها و ساعت‌هایی صادر می‌شود؟ برای اعزام تیم خودتان به سالن چه فرایندی باید طی شود؟ پاسخ همین چند پرسش، تفاوت یک دیتاسنتر حرفه‌ای با یک سالن معمولی را روشن می‌کند.

مقایسهٔ آسیاتک با شاتل، رسپینا و دیگر دیتاسنترهای تهران

سنجش دقیق دیتاسنترهای ایران ساده نیست، چون ارائه‌دهندگان معمولاً مشخصات فنی را کلی و کیفی منتشر می‌کنند. این بخش فقط آنچه در وب‌سایت رسمی هر شرکت آمده را کنار هم می‌گذارد تا تفاوت‌ها قابل مشاهده شوند.

کولوکیشن شاتل

در صفحهٔ کولوکیشن شاتل، نام Cisco برای شبکه و نام برندهای Volvo و Eaton برای برق، تهویه و امنیت آمده است. همان صفحه توضیح می‌دهد که برق شرکت روی UPS و ژنراتور تکیه دارد، سرمایش با HVAC انجام می‌شود و نمایندهٔ کسب‌وکارها در هر ساعت شبانه‌روز می‌تواند از سرور خودش بازدید کند. به بیان دیگر، شاتل بیشتر روی برند تجهیزات و آزادی بازدید مانور می‌دهد تا معرفی محل‌های استقرار.

رسپینا و برند ابرنیک

رسپینا در معرفی خود نوشته که خدمات دیتاسنتری و ابری‌اش با برند «ابرنیک» عرضه می‌شود. در نسخهٔ بایگان‌شدهٔ مرداد ۱۴۰۵، آدرس قدیمی صفحهٔ کولوکیشن این شرکت به پیام «صفحه‌ای که به دنبال آن هستید وجود ندارد» می‌رسید. پس اگر کولوکیشن رسپینا را مدنظر دارید، وضعیت امروز آن را از ابرنیک یا تیم فروش سازمانی بپرسید.

زیرساخت، اپراتورها و یک سناریوی تکراری

شرکت ارتباطات زیرساخت و اپراتورهای همراه هم مراکز دادهٔ خودشان را دارند. این گزینه‌ها را هم باید با همان چک‌لیست بخش قبل سنجید، نه بر پایهٔ نام و تبلیغات؛ معیارهای یکسان، تنها راه مقایسهٔ منصفانه میان ارائه‌دهندگان است.

سناریوی آشنایی وجود دارد: شرکتی با چند سرور شخصی، از دو یا سه ارائه‌دهنده در تهران پیشنهاد کولوکیشن می‌گیرد و تنها معیارش قیمت ماهانه است. بررسی فنی که انجام شود، نشان می‌دهد این پیشنهادها از نظر ظرفیت برق، نوع پورت، نحوهٔ محاسبهٔ ترافیک و تعهد پشتیبانی هم‌سطح نیستند. راه‌حل هم روشن است: چک‌لیست را برای همهٔ گزینه‌ها پر کنید و شبکه را با آدرس تست بسنجید.

کولوکیشن یا اجارهٔ سرور اختصاصی؟

انتخاب میان این دو مسیر به دارایی و توان تیم شما بستگی دارد: کولوکیشن برای سازمانی نوشته شده که سخت‌افزار و دانش نگهداری‌اش را در اختیار دارد، و اجارهٔ سرور اختصاصی برای تیمی که می‌خواهد خرابی قطعات را به میزبان بسپارد. در مدل اجاره، آزادی انتخاب سخت‌افزار به کاتالوگ همان ارائه‌دهنده محدود می‌شود؛ همین یک نکته در بلندمدت هزینهٔ ارتقا را تعیین می‌کند.

جدول مقایسهٔ آسیاتک، شاتل و رسپینا

پرسش‌های متداول دربارهٔ مرکز دادهٔ آسیاتک

آدرس و محل استقرار سایت‌های آسیاتک کجاست؟

در کاتالوگ رسمی، محل‌های استقرار این شرکت برج میلاد (در دو تراز مثبت ۲۸۴ و منفی ۱۰)، میرعماد، آزادگان، منطقهٔ ویژهٔ اقتصادی پیام و مراکز زیرساختی استان‌ها معرفی شده‌اند. دفتر مرکزی هم در خیابان مطهری، خیابان میرعماد است. چون نشانی دقیق سایت‌ها در منابع عمومی بررسی‌شده نیامده، بازدید حضوری نیاز به هماهنگی با فروش سازمانی دارد.

وضعیت سایت حکیمیه در آسیاتک چگونه است؟

در کاتالوگ مهر ۱۴۰۴ و صفحات رسمی‌ای که بررسی کردیم، سایتی با نام حکیمیه فهرست نشده بود؛ این یعنی در منابع عمومی اثری از آن پیدا نکردیم، نه اینکه وجود ندارد. ممکن است با نام دیگری معرفی شده یا کاربری‌اش عوض شده باشد. اگر تجهیزات شما در آن محل قرار دارد یا قصد استقرار دارید، پاسخ دقیق را از پشتیبانی آسیاتک بپرسید.

تعرفهٔ کولوکیشن آسیاتک از چه اجزایی ساخته می‌شود؟

در وب‌سایت آسیاتک تعرفه‌ای منتشر نشده و قیمت بعد از درخواست مشاوره اعلام می‌شود. در هر مرکز داده، اجزای اصلی قیمت فضای رک، توان برق، پورت و ترافیک، تعداد IP و خدمات جانبی است. برای برآورد دقیق‌تر، مشخصات سرور و مصرف برق واقعی آن را همراه درخواست ارسال کنید.

گواهی Tier III برج میلاد را چطور راستی‌آزمایی کنیم؟

در صفحهٔ کولوکیشن، نام «دیتاسنترهای استاندارد Tier III» آمده است؛ اما فهرست عمومی Uptime Institute در بررسی ما گزینه‌ای برای ایران نداشت. بنابراین از شرکت بخواهید سند گواهی را با نام نهاد صادرکننده، تاریخ و مرحلهٔ گواهی ارائه کند و آن را ضمیمهٔ قرارداد کنید.

آسیاتک یا شاتل؛ کدام را انتخاب کنیم؟

شاتل و آسیاتک هر دو در وب‌سایت خود از برق پشتیبان، سرمایش، محافظت DDoS و پشتیبانی شبانه‌روزی حرف زده‌اند؛ تفاوت اصلی در جزئیاتی است که منتشر می‌کنند: آسیاتک فهرست محل‌های استقرار را داده و شاتل روی برند تجهیزات و بازدید در همهٔ ساعت‌ها تأکید دارد. چون هیچ‌یک تعرفهٔ عمومی منتشر نکرده، داوری نهایی به پیشنهاد کتبی و آزمون شبکه واگذار می‌شود.

خدمات کولوکیشن رسپینا امروز چه وضعی دارد؟

رسپینا می‌گوید خدمات ابری و دیتاسنتری‌اش زیر برند ابرنیک ارائه می‌شود و در نسخهٔ بایگان‌شدهٔ مرداد ۱۴۰۵، صفحهٔ قدیمی کولوکیشن آن در دسترس نبود. این نشانهٔ توقف قطعی سرویس نیست؛ برای شرایط امروز، از ابرنیک یا فروش سازمانی رسپینا استعلام بگیرید.

سرور اختصاصی و خدمات ابری آسیاتک شامل چه چیزهایی است؟

بله. کاتالوگ رسمی، سرور اختصاصی با دسترسی کنسول از طریق KVM و دو منبع برق مجزا را جزو خدمات این شرکت می‌داند و سبد ابری شامل IaaS، PaaS، SaaS و CDN از طریق شرکت عصر داده‌های آسیاتک عرضه می‌شود. در صفحهٔ «درباره ما» سرور مجازی در فهرست خدماتی آمده که در گذشته ارائه می‌شده؛ پس وضعیت امروز هر سرویس را پیش از تصمیم استعلام کنید.

برای یک کسب‌وکار کوچک کدام مسیر کم‌هزینه‌تر است؟

اگر سخت‌افزار خودتان را دارید و تیم فنی هم کنار شما است، کولوکیشن انتخاب بهتری است. اما وقتی سروری در اختیار ندارید یا نمی‌خواهید درگیر تعویض قطعه و تأمین یدکی شوید، اجارهٔ سرور اختصاصی راحت‌تر است، چون خرابی سخت‌افزار وظیفهٔ میزبان است. در عوض، در مسیر اجاره نمی‌توانید هر سخت‌افزاری را انتخاب کنید و به پلن‌های همان ارائه‌دهنده محدود می‌مانید.

جمع‌بندی؛ دیتاسنتر آسیاتک برای چه سازمان‌هایی مناسب است؟

مرور این راهنما نشان داد که آسیاتک چند محل استقرار دارد و برج میلاد شناخته‌شده‌ترین آن‌ها است؛ در کاتالوگ رسمی، میرعماد، آزادگان، منطقهٔ ویژهٔ اقتصادی پیام و مراکز استانی هم به‌عنوان گزینهٔ کولوکیشن معرفی شده‌اند. ویژگی‌هایی مثل برق پشتیبان، شیلد الکترومغناطیسی، محافظت DDoS و پشتیبانی شبانه‌روزی در منابع رسمی آمده، اما بیشتر آن‌ها کلی و خوداظهاری است و باید در قرارداد روشن شود.

این مجموعه به کار سازمان‌هایی می‌آید که به تنوع محل استقرار، موقعیت مرکزی در تهران یا گزینهٔ بازیابی از فاجعه نیاز دارند و در کنارش سخت‌افزار و تیم فنی در اختیار دارند. پیش از هر قرارداد، چک‌لیست همین مقاله را کامل کنید، سند گواهی‌ها را بگیرید و کیفیت شبکه را با آدرس تست و ابزار MTR بسنجید. تصمیم درست از دادهٔ کتبی و آزمون واقعی بیرون می‌آید، نه از نام و ادعای تبلیغاتی.